Декреттен ерте шыққан: салық төлеу керек пе?

Декреттік демалыс және жұмысқа ерте шығу

Қазақстанда декреттік демалыс (бала күтіміне байланысты демалыс) 1 жылдан 1,5 жылға дейін ұзартылған. Дегенмен, барлық әйелдер бұл мерзімнің соңына дейін демалыста бола алмайды, және көпшілігі жұмысқа ерте оралуға шешім қабылдайды. Бұл олардың бала 1,5 жасқа толғанға дейін ай сайынғы жәрдемақы алу құқығын сақтауға мүмкіндік береді.

Жалақыдан салық төлеу тәртібі

Егер қызметкер әйел декреттен шығып, жұмысқа қайта кіріссе және жәрдемақыны алуды жалғастырса, оның жалақысынан табыс салығы (ЖТС) және әлеуметтік төлемдер қалай төленеді? Бұл мәселені Қазақстан Республикасының Еңбек кодексі (ҚР ЕК) мен Салық кодексіне (ҚР СК) сүйене отырып қарастырайық.

Емізу үзілістері

ҚР ЕК 82-бабына сәйкес, 1,5 жасқа дейінгі балалары бар әйелдерге баланы (балаларды) емізу үшін қосымша үзілістер беріледі. Бұл үзілістердің ұзақтығы мынадай:

• бір баласы барларға – әр үзіліс кемінде 30 минут;
• екі және одан көп баласы барларға – әр үзіліс кемінде 1 сағат.

Балаларды емізуге арналған үзілістер қызметкердің өтініші бойынша тынығу мен тамақтану үзілісіне қосылады немесе жұмыс күнінің (ауысымның) басында не соңында біріктіріліп беріледі.

Жұмыс уақытына қосылатын үзілістер

ҚР ЕК 82-бабы 5-тармағына сәйкес, бала (балаларды) емізуге арналған үзілістер жұмыс уақытына қосылады. Үзіліс уақыты үшін әйелдерге орташа жалақысы сақталады. Осылайша, декреттен ерте шыққан қызметкер әйелмен үзіліс беру мәселесін реттеу қажет: ол жұмысқа кешігіп келуі, ертерек кетуі немесе жұмыс күні ішінде үзіліс алуы мүмкін.

Салық және әлеуметтік төлемдер

Декреттен ерте шыққан қызметкерлер үшін табысқа салық салу және әлеуметтік төлемдер есептеу бойынша бөлек шарттар көзделмеген. Яғни, қызметкер үшін стандартты тәртіпте ЖТС, міндетті зейнетақы жарналары (МЗЖ), әлеуметтік сақтандыру (ӘС), міндетті медициналық сақтандыру (МӘМС) жарналары есептеліп, ұсталып және төленуі тиіс. Бұл санаттағы қызметкерлер үшін ешқандай қосымша жеңілдіктер жоқ.